Vợ chồng nên làm IVF vào mùa nào trong năm?

Nhiều người thắc mắc thời điểm vàng làm IVF là khi nào, nên làm IVF vào mùa nào trong năm. Thực tế, không có mùa nào là bắt buộc hay tốt tuyệt đối để làm IVF. Bạn có thể thực hiện thụ tinh ống nghiệm vào bất kỳ tháng nào trong năm tùy theo lịch trình cá nhân. Quyết định bắt đầu làm IVF phụ thuộc vào chu kỳ kinh nguyệt, sức khỏe và sự sẵn sàng của hai vợ chồng hơn là yếu tố thời tiết hay mùa. Bài viết sau đây của Bệnh viện Đa khoa Việt Mỹ sẽ giải đáp chi tiết hơn về vấn đề này, với sự tư vấn chuyên môn từ ThS.BS Nguyễn Quốc Anh.

Mục lục

• Yếu tố thời tiết có ảnh hưởng đến tỷ lệ thành công IVF không?
• 1. Hệ thống phòng Lab IVF: Nơi không có "sự chuyển mùa"
• 2. Công nghệ tủ cấy phôi Time-lapse giả lập tử cung người mẹ
• Nên làm IVF vào mùa nào?
• 1. Làm IVF vào mùa xuân
• 2. Làm IVF vào mùa hè
• 3. Làm IVF vào mùa thu
• 4. Làm IVF vào mùa đông
• "Thời Điểm Vàng" để làm thụ tinh ống nghiệm quyết định bởi yếu tố nào?
• 1. Độ tuổi sinh sản và chỉ số dự trữ buồng trứng
• 2. Sự sẵn sàng về thể chất và bệnh lý nền
• 3. Tâm lý thoải mái và sắp xếp công việc hợp lý
• 4. Năng lực tài chính gia đình

Yếu tố thời tiết có ảnh hưởng đến tỷ lệ thành công IVF không?

Thời tiết nóng hay lạnh không phải là yếu tố trực tiếp quyết định tỷ lệ thành công của thụ tinh trong ống nghiệm IVF và cũng không làm phôi trong phòng Lab bị “nóng” hay “lạnh” theo nhiệt độ bên ngoài. Trong quá trình thụ tinh và nuôi cấy, phôi được đặt trong môi trường được kiểm soát nghiêm ngặt về nhiệt độ, khí, độ ẩm và các điều kiện cần thiết cho sự phát triển.

Kết quả làm IVF phụ thuộc nhiều hơn vào tuổi của người phụ nữ, chất lượng noãn và tinh trùng, chất lượng phôi, tình trạng nội mạc tử cung, nguyên nhân hiếm muộn, kỹ thuật của phòng Lab và phác đồ điều trị.

Do đó, không có cơ sở để lựa chọn mùa nóng hay mùa lạnh chỉ với mục đích làm tăng tỷ lệ thành công IVF.

Kết quả làm IVF phụ thuộc vào tuổi của người phụ nữ, chất lượng noãn và tinh trùng, chất lượng phôi

1. Hệ thống phòng Lab IVF: Nơi không có "sự chuyển mùa"

Phòng Lab IVF giống như một môi trường y khoa được kiểm soát và tách biệt với những biến động của môi trường bên ngoài. Đây là nơi diễn ra các công đoạn như xử lý noãn và tinh trùng, thụ tinh, nuôi cấy và đánh giá phôi.

Một phòng Lab IVF đạt yêu cầu cần kiểm soát chặt chẽ nhiều yếu tố như:

• Nhiệt độ và độ ẩm: Được duy trì trong giới hạn phù hợp, hạn chế dao động có thể ảnh hưởng đến quy trình nuôi cấy.
• Hệ thống lọc khí: Giúp loại bỏ các hạt bụi và tiểu phân trong không khí
• Áp lực phòng: Phòng được thiết kế với chênh lệch áp suất phù hợp nhằm hạn chế không khí chưa được kiểm soát từ bên ngoài xâm nhập.
• Tiêu chuẩn phòng sạch: Các thông số về số lượng tiểu phân trong không khí được kiểm soát theo cấp độ sạch được thiết kế cho từng khu vực

Nhờ hệ thống HVAC và thiết bị kiểm soát môi trường hoạt động liên tục, điều kiện trong Lab được duy trì ổn định 24/7, thay vì thay đổi theo nắng, mưa hay nhiệt độ ngoài trời.

2. Công nghệ tủ cấy phôi Time-lapse giả lập tử cung người mẹ

Tủ nuôi cấy phôi Time-lapse trong IVF là nơi phôi được duy trì trong phần lớn thời gian trước khi chuyển vào tử cung. Tủ nuôi cấy phôi Time-lapse được thiết kế để duy trì các điều kiện gần với môi trường sinh lý cần thiết cho phôi phát triển, bao gồm:

• Nhiệt độ khoảng 37°C, tương ứng với nhiệt độ sinh lý của cơ thể.
• Nồng độ CO₂ được kiểm soát để duy trì pH thích hợp của môi trường nuôi cấy.
• Một số hệ thống sử dụng nồng độ O₂ thấp, thường khoảng 5%, nhằm tạo điều kiện gần hơn với môi trường sinh lý của đường sinh sản nữ.
• Camera tích hợp ghi nhận hình ảnh phôi theo từng khoảng thời gian, giúp chuyên viên phôi học theo dõi quá trình phân chia, hạn chế việc phải đưa phôi ra ngoài tủ để quan sát.

Lưu ý: Phôi nằm trong tủ nuôi cấy với nhiệt độ và thành phần khí được kiểm soát, nên không xảy ra trường hợp trời lạnh khiến phôi trong Lab cũng bị lạnh theo như nhiều người vẫn nghĩ. Sau khi chuyển phôi, phôi nằm trong cơ thể người mẹ, nơi cơ chế điều hòa thân nhiệt tiếp tục duy trì môi trường sinh lý ổn định.

Nên làm IVF vào mùa nào?

Không có mùa nào được xem là “mùa tốt nhất” để làm IVF về mặt tỷ lệ thành công. mùa xuân, hè, thu hay đông không trực tiếp quyết định chất lượng phôi hoặc khả năng phôi làm tổ. Những yếu tố quan trọng hơn khi làm IVF là độ tuổi, dự trữ buồng trứng, chất lượng noãn – tinh trùng, chất lượng phôi, tình trạng nội mạc tử cung, sức khỏe của hai vợ chồng và quy trình điều trị. (1)

Vì vậy, chọn mùa làm IVF thực chất là chọn thời điểm thuận lợi nhất về sức khỏe, tâm lý, công việc và sinh hoạt để người phụ nữ có thể theo sát quá trình điều trị.

1. Làm IVF vào mùa xuân

mùa xuân thường có thời tiết tương đối dễ chịu, có thể giúp việc đi lại, thăm khám và thực hiện hành trình IVF thoải mái hơn. Với nhiều gia đình, thời điểm đầu năm cũng mang lại tâm lý tích cực và hy vọng khi bắt đầu hành trình tìm con.

Trong giai đoạn kích thích buồng trứng, sự thay đổi nội tiết có thể khiến một số phụ nữ gặp các biểu hiện như đầy hoặc căng tức bụng, đau đầu, thay đổi tâm trạng hoặc cảm giác nóng bừng. Buồng trứng cũng có thể tăng kích thước trong quá trình đáp ứng với thuốc. Thời tiết mát mẻ có thể giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn trong sinh hoạt.

2. Làm IVF vào mùa hè

Làm IVF vào mùa hè vẫn có thể thực hiện bình thường. Thời gian nghỉ ngơi linh hoạt hơn ở một số gia đình cũng có thể giúp người bệnh thuận tiện sắp xếp lịch khám, tiêm thuốc và nghỉ ngơi.

Điều cần chú ý trong những ngày nắng nóng khi làm IVF là uống đủ nước, tránh hoạt động kéo dài dưới trời nắng và hạn chế để cơ thể kiệt sức hoặc say nóng. Việc duy trì thể trạng ổn định sẽ giúp quá trình điều trị dễ chịu hơn. (2)

Thời tiết mùa hè không phải là trở ngại để thực hiện IVF

3. Làm IVF vào mùa thu

Với những người thích thời tiết dịu mát, mùa thu có thể là thời điểm thoải mái về mặt trải nghiệm để bắt đầu làm thụ tinh ống nghiệm IVF. Nhiệt độ dễ chịu có thể thuận lợi cho việc đi lại, nghỉ ngơi và duy trì sinh hoạt. 

Tuy nhiên, điều quan trọng khi làm IVF là duy trì những yếu tố có lợi cho sức khỏe như ngủ đủ giấc, ăn uống cân bằng, vận động phù hợp và tuân thủ phác đồ điều trị. Nếu thời tiết mùa thu giúp người bệnh duy trì những thói quen này tốt hơn thì đó là một lợi thế về trải nghiệm chứ không phải lợi thế trực tiếp đối với phôi.

4. Làm IVF vào mùa đông

Các quan niệm như “mùa đông làm tinh trùng yếu” hoặc “chuyển phôi mùa đông khiến tử cung bị lạnh” là không có cơ sở y khoa. Sau khi chuyển, phôi nằm trong cơ thể người mẹ với nhiệt độ được cơ thể điều hòa ổn định, không thay đổi theo nhiệt độ ngoài trời.

Tinh hoàn vốn được duy trì ở nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ trung tâm của cơ thể vài độ, đây là điều kiện sinh lý cần thiết cho quá trình sinh tinh. Vì vậy, thời tiết lạnh không đồng nghĩa với việc tinh trùng sẽ yếu đi. Ngược lại, nhiệt độ quá cao kéo dài mới là một trong những yếu tố có thể ảnh hưởng bất lợi đến quá trình sinh tinh.

Điều đáng lưu ý hơn khi làm IVF vào mùa đông là sự gia tăng của một số bệnh nhiễm trùng đường hô hấp như cúm. Nếu người bệnh sốt hoặc mắc bệnh cấp tính trong quá trình điều trị, bác sĩ sẽ đánh giá tình trạng cụ thể để quyết định tiếp tục, điều chỉnh hoặc trì hoãn một bước của chu kỳ IVF khi cần thiết.

Cho nên, phụ nữ chuẩn bị IVF nên kiểm tra tình trạng tiêm chủng và tiêm vắc xin cúm theo khuyến cáo phù hợp của bác sĩ.

>> Tìm hiểu: Các loại vắc xin cần thiết trước chu kỳ IVF

"Thời Điểm Vàng" để làm thụ tinh ống nghiệm quyết định bởi yếu tố nào?

Trong hành trình làm IVF, “Thời điểm vàng” không nằm ở mùa xuân, hè, thu hay đông mà phụ thuộc chủ yếu vào độ tuổi sinh sản, dự trữ buồng trứng, tình trạng sức khỏe và sự sẵn sàng của hai vợ chồng.

1. Độ tuổi sinh sản và chỉ số dự trữ buồng trứng

Khả năng sinh sản của phụ nữ giảm dần theo tuổi, đặc biệt rõ hơn sau 35 tuổi. Khi tuổi tăng, số lượng và chất lượng noãn đều suy giảm, nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể ở phôi cũng tăng. 

Do đó, trì hoãn điều trị để chờ một mùa hoặc một thời điểm được cho là “đẹp” có thể không có lợi, nhất là với phụ nữ lớn tuổi hoặc dự trữ buồng trứng thấp.

Các bác sĩ thường đánh giá dự trữ buồng trứng thông qua AMH, số nang thứ cấp (AFC) kết hợp với độ tuổi và một số xét nghiệm nội tiết để xây dựng phác đồ phù hợp.

Khả năng sinh sản ở phụ nữ có xu hướng giảm theo tuổi và giảm rõ rệt hơn từ sau 35 tuổi

2. Sự sẵn sàng về thể chất và bệnh lý nền

Trước khi làm IVF, sức khỏe của người phụ nữ cần được đánh giá và tối ưu để bảo đảm an toàn trong quá trình điều trị cũng như chuẩn bị cho thai kỳ.

Dưới đây là một số vấn đề cần được kiểm soát hoặc xử trí trước khi điều trị tùy từng trường hợp:

• Kiểm soát bệnh lý tuyến giáp, đái tháo đường và các bệnh mạn tính khác
• Điều trị các viêm nhiễm đường sinh dục khi có chỉ định
• Đánh giá và xử trí polyp buồng tử cung nếu ảnh hưởng đến khả năng làm tổ
• Xử trí ứ dịch vòi trứng (hydrosalpinx) trong những trường hợp phù hợp trước chuyển phôi

Ngoài ra, cân nặng cũng cần được quan tâm. Chỉ số BMI quá thấp hoặc quá cao đều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản, đáp ứng điều trị và nguy cơ trong thai kỳ. Bác sĩ sẽ đánh giá chỉ số BMI dựa trên thể trạng và tình trạng sức khỏe cụ thể của từng người.

3. Tâm lý thoải mái và sắp xếp công việc hợp lý

Một chu kỳ IVF không hoàn thành chỉ trong 1 – 2 ngày. Riêng giai đoạn kích thích buồng trứng thường kéo dài khoảng 8 – 14 ngày, trong thời gian này người bệnh cần tái khám, siêu âm và xét nghiệm theo lịch để bác sĩ theo dõi sự phát triển của nang noãn và điều chỉnh thuốc.

Do đó, nên lựa chọn giai đoạn có thể chủ động sắp xếp công việc và tuân thủ lịch điều trị, hạn chế tình trạng bắt đầu làm IVF đúng lúc công việc quá tải hoặc thường xuyên phải đi xa. Bởi vì căng thẳng kéo dài có thể tác động đến giấc ngủ, tâm trạng và hoạt động của hệ thần kinh – nội tiết. Kiểm soát căng thẳng là giúp người bệnh duy trì sức khỏe và theo đuổi quá trình điều trị thuận lợi hơn.

4. Năng lực tài chính gia đình

Thụ tinh ống nghiệm - IVF có thể phát sinh nhiều khoản chi phí tùy theo phác đồ điều trị và tình trạng của từng cặp vợ chồng. Trước khi điều trị, người bệnh nên tìm hiểu rõ chi phí thăm khám, thuốc kích thích buồng trứng, chọc hút noãn, tạo và nuôi cấy phôi, chuyển phôi, lưu trữ phôi cũng như các kỹ thuật bổ sung nếu có chỉ định.

Bên cạnh đó, gia đình cũng nên chủ động chuẩn bị một khoản dự phòng cho những chi phí ngoài kế hoạch. Mức dự trù thêm có thể khoảng 10–20% so với chi phí ước tính ban đầu. Tuy nhiên, người bệnh cần lưu ý, chi phí thực tế của mỗi chu kỳ IVF có thể khác nhau.

Hai vợ chồng nên tìm hiểu rõ chi phí thăm khám, thuốc kích thích buồng trứng…

Do đó, thay vì chờ một mùa được cho là thuận lợi, các cặp vợ chồng nên thăm khám sớm để xác định thời điểm điều trị phù hợp với tình trạng của mình.

Tại Trung tâm Hỗ trợ Sinh sản và Nam học Việt Mỹ – Bệnh viện Đa khoa Việt Mỹ, các cặp vợ chồng sẽ được thăm khám, đánh giá sức khỏe sinh sản và tư vấn kế hoạch điều trị dựa trên tình trạng cụ thể. Nếu đang có kế hoạch thực hiện IVF, bạn có thể chủ động đặt lịch thăm khám qua số hotline: 1800 0027 hoặc trực tiếp đến địa chỉ: 655–657–659 Lạc Long Quân, Phường Bảy Hiền, TP. Hồ Chí Minh để được bác sĩ tư vấn thời điểm và phương án hỗ trợ sinh sản phù hợp.

Với thắc mắc nên làm IVF vào mùa nào? Thực tế không có mùa nào được xem là thời điểm tốt nhất để làm IVF cho tất cả các cặp vợ chồng. Thời tiết không trực tiếp quyết định chất lượng phôi hay tỷ lệ thành công của IVF. Điều quan trọng khi làm IVF là độ tuổi sinh sản, dự trữ buồng trứng, sức khỏe của hai vợ chồng và sự sẵn sàng về tâm lý, thời gian cũng như tài chính.